
درباره مرجان مرتضوی مبدع اتاق مادر و کودک
من یك مادر هستم. می توانم نگرانی مادران را از نگاه شان بفهمم؛ از كارهای شان. همیشه به این فكر می كردم چرا مادران ایرانی باید بعد از تولد فرزندشان، از جامعه دور بیفتند. هر روز مادرانی را می دیدم كه دور از چشم دیگران، با نگرانی واضطراب، در گوشه ای از شهر نوزادشان را در آغوش گرفته، شیر می دهند؛ یا زیر درختی، فضای سبزی، جایی كه دور از نگاه دیگران باشد، به كودك خود رسیدگی می كنند. باید كاری می كردم؛ بنا به وظیفه انسانی و به تناسب مسئولیتی كه در سازمان پایانه ها به عهده داشتم: رسیدگی به امور بانوان.
دیگران این كار را كرده بودند؛ آنهایی كه آموزه های دینی شان به اندازه ما لبریز از توصیه به حرمت گذاری به بانوان وكودكان شان نیست؛ بنابراین بررسی وضعیت مادران در مكان های عمومی سطح شهر را آغاز كردم، تا رسیدم به پایانه، و سختی هایی كه مادران مسافر متحمل می شدند، برای رسیدگی به نوزادشان ... و سرانجام اتاق مادر وكودك با حمایت و تلاش مسئولان سازمان پایانه ها و همكاران گرامی متولد شد. پا گرفت، قد كشید و رشد كرد.
حالا مادران مسافر در پایانه ها و 8 ایستگاه مترو وبعضی از اماکن جایی دارند كه در آن می توانند بی هیچ دل مشغولی، وظیفه مادری خود را در قبال نوزاد دلبندشان انجام دهند. استقبال آنان از اتاق مادر وكودك دلگرم مان كرد و سعی كردیم امكاناتی در شأن و جایگاه آنان كه بهشت زیر پای شان است، فراهم كنیم حالا آرزوی ما ایجاد اتاق مادر وكودك در همه مراكز همگانی كشور است، تا هیج جای این مرز و بوم، مادری برای رسیدگی به كودكش در تنگنا نباشد.
مرجان مرتضوی
مبدع طرح اتاق مادر وکودک
مروری بر چگونگی شکل گیری اتاق مادر و کودک
اتاق های مادر وکودک در راستای فراهم آوردن امکانات رفاهی، آسایش وخدمت رسانی به مادران و کودکان آنها و احترام به هویت اجتماعی و در راستای اهداف سازمانی که همان خدمت رسانی و تکریم از مراجعین ، شهروندان ومسافرین میباشد ایجاد گردیده تمام تلاش در ایجاد اتاق مادر وکودک تحقق یک عدالت اجتماعی درفضای های عمومی همانند دیگر کشورها بود کشورهایی که درآموزه دینی شان به اندازه ما سفارش به حرمت گذاری به بانوان و کودکانشان نیست.
از سال 78 تا سال 86 بررسی ها ومستند سازی های اولیه انجام ودر دیماه سال 86 پیشنهاد ایجاداتاق مادر وکودک با توجه به سمتی که در سازمان پایانه ها وپارکسوارها داشتم به دفتر مدیر عامل وقت جناب آقای مهندس صدیقی ارسال وپس از موافقت ایشان برای احداث در پایانه ها و برای اجرایی شدن در کل کشور به دفتر مدیر کل امور بانوان شهرداری تهران سر کار خانم د کتر مشیر ارسال گردید وبا دستور اکید جناب آقای مهندس آذروش مدیر عامل وقت سازمان اولین اتاق مادر وکودک دردیماه سال 87 با حضور معاونت محترم حمل ونقل وترافیک وقت جناب آقای مهندس تشکری هاشمی در پایانه جنوب متعاقب آن پایانه غرب، بیهقی و آخرین اتاق در فروردین سال 90 در پایانه شرق مورد بهره برداری قرارگرفت.
پس از بهره برداری از آخرین پایانه از سال 90 پایش طرح آغازگردید تعدادمراجعین درسال 90 – 1809 نفر ، جنوب 1064 – غرب 492 – شرق 137 و بیهقی 116 ودرسال 91 – 3825 ، غرب 482 نفر – جنوب 1796 – شرق 1424 – بیهقی 123 درسال 92 – 6404 ، غرب 1163 – جنوب 3650 – شرق 1439- بیهقی 152 نفر (این تعدادکسانی هستند که تمایل به پرنمودن برگه های نظرسنجی دارند).
همچنین باتوجه به آمار مراجعین به اتاق مادر وکودک در9 ماهه سال 93 – 4982 نفر بوده که به ترتیب پایانه جنوب 2661- پایانه شرق 1365 – پایانه غرب 506 – بیهقی 150 نفرمیباشد.
آمار فوق در مقایسه با آمار 9 ماهه ساله 92 که تعداد 4682 بوده است روند صعودی 6% داشته که درمقایسه با آمار 90 رشد 30% روند صعودی را نشان میدهد. هدف از ارائه آمارها بیان این مطلب را می طلبد که هرطرحی برای تداوم و ماندگاری وچرخش خود معایبی نیز بهمراه دارد که درجمع بندی و معدل گیری سنگینی مزایا و معایب را با هم در نظربگیریم و میزان رضایت مندی جمعیت هدف (مادران و کودکان) هستند را هم در نظربگیریم که بعضی ازآنها بدلیل مراجعه زیاد جزء مسافرین بومی ماهستند همانند مادرانی که فقط به قصد سفر برای گشت و گذار و دیدن اقوام می آیند وبیشتر برای معالجه کودکان خود به پایتخت می آیند. لازم است بدانید از زمان افتتاح این اتاق ها سازمان پایانه ها د رچهارنمایشگاه بازدید کنندگان و استفاده کنندگان زیادی داشته که آمار این افراد هم می توان به میزان مراجعین پایانه ها اضافه نمود .
1. طرح مذکور در دی ماه سال 86 به اداره کل اموربانوان ارسال ، طرح های ارسالی از سوی رئیس اموربانوان رتبه نخست را به خود اختصاص داد.
2. طرح یادشده در اردیبهشت 1388یکی از بندهای مصوبه شهر دوستدارکودک گردید.
3. با شکل گیری کمیته عالی نظام پیشنهادات به عنوان برترین طرح در سطح شهرداری شناخته شد و رتبه اول را بخود اختصاص داد.
4. در مهرماه سال 89 و آبان ماه 91 با شرکت در نمایشگاه غنچه های شهر ونمایشگاه بازی واسباب بازی با طرح ابتکاری وخلاقانه اتاق مادر وکودک وخدمات دهی به مادران وکودکانشان ، جامعه هدف خود را از مخاطبین پایتخت بخود جلب نمود ورتبه نخست را از آن خود نمود از سال 87 تاکنون اتاق مادر وکودک کم کم جایگاه خود را درمیان مادران مسافروشهروندان پیدا کرده و به پناه گاه امنی برای آنها تبدیل شده تا بدون دغدغه دور از چشم دیگران در کمال آرامش به کودکان خود حتی در ایستگاههای زیر زمین رسیدگی نمایند در پی استقبال بی نظیر مسافران و شهروندان تهرانی از اتاق های یادشده در پایانه ها ، نمایشگاه ها و پس از آن با پیگیریها وتوصیه های لازم در جلسات مشترک نمایندگان امور بانوان حوزه حمل ونقل وترافیک در مترو و بازدیدهای هیئت های شهرستانهای در بعضی از کلان شهرها وبعضی از مراکز های خرید ایجادگردید و در حال حاضر اتاق ها مورد توجه مسئولین حوزه های اجتماعی سازمانها و شرکتهای شهروند مدارقرارگرفته است ودر این راستا وزارت کشور ماموریت اجرایی شدن این طرح در کل کشور به عهده دارد ویونیسف هم در تامین حمایتهای آموزشی وتبلیغاتی اعلام آمادگی نموده است .
هم اکنون سازمان پایانه ها به دلیل پیشرو در ساخت اتاق مادر کودک درجلسات شهردوستدارکودک مورد توجه میباشد درسال 93 طی مکاتباتی که توسط جناب آقای دکتر علی اکبر سیاری معاون بهداشت وزارت بهداشت با جناب آقای خندان دل ریاست سازمان شهرداریها و همیاریهای وزارت کشور داشتند که رونوشت از این مکاتبات برای ریاست محترم مرکز امور زنان و خانواده ریاست جمهوری ارسال گردیده است تاکید آنها به ایجاد اتاق مادر وکودک همانند سازمان پایانه میباشد که این خود نقطه عطفی است برای موفقیت این طرح میباشد که پس از9 سال از عمراین طرح اهمیت و ضرورت ایجاد آن درجامعه روز به روز پررنگتر میگردد با ایجاد این اتاق توقع مردم از مدیریت شهری را نسبت به ایجاد این اتاقها د راماکن عمومی پررنگتر شده است تا جائیکه طی نامه ای از معاون امور شهرداریها مقررگردید دستورالعمل ساخت اتاق مادر و کودک با نقطه نظرات مبدع طرح درسازمان پایانه آماده گردد وهم اکنون دستور العمل مذکور به تمام شهرداری های کشور جهت اجرا ابلاغ گردیده است .
مرجان مرتضوی
مبدع اتاق مادر وکودک
تابستان 95

